Store Norske čoavddus Svalbárddas

Ráđđehus searvá ruhtadeames Store Norskes ruvkefitnodaga Svalbárddas. Fitnodahkii sirdojuvvo ruhta stáhta opmodagaid oastima ja vejolaš loanaid bakte.

– Mun lean ilus go ráđđehus searvá veahkeheames fitnodaga go dat lea váttis dilis. Dát lea jierpmálaš Norgii, Svalbárdda servodahkii ja fitnodahkii. Ruvkefitnodat dagaha eallinfámolaš servodaga Longyearbyenis, dadjá ealáhusministtar Monica Mæland (H).

Store Norske Spitsbergen Grubekompani (SNSG) lea gáibidahkes ekonomalaš dilis. Láhččomis dili nu ahte fitnodat sáhttá joatkit doaimmainis ovddasguvlui, lea ráđđehus odne, jus Stuoradiggi dan dohkkeha, mearridan juolludit ruhtadoarjaga Store Norske-ovttastupmái mat dasto sáhttet geigejuvvot ruvkefitnodahkii (SNSG). Čoavddus mearkkaša ahte stáhta oastá opmodagaid ovttastumis ja sáhttá maiddái juolludit vejolaš loana. Ovttastussii juolluduvvo 500 miljovnna rudno mii galgá láhččojuvvot SNSG geavahussii.

Mihttomearri stáhta eaiggátvuođain Store Norske fitnodagas lea váikkuhit dasa ahte Longyearbyen servodat bisuhuvvo. Fitnodat galgá viidáset ovdánahttojuvvot nu ahte dat doarju Norgga Svalbárda-politihka bajitdási mihttomeriid.

– Lea dehálaš bisuhit sihke ealáhusdoaimma ja ássama Svalbárddas. Store Norske fitnodaga ruvkedoaibma dat lea veahkkin dán áigumuša ja mihttomeari olaheames. Seammás lea dát ealáhussuorgi mas lea gáibideaddji márkandilálašvuohta ja mealgadis riska. Dát soahpamuš láhče vejolašvuođa joatkit doaimma ruvkefitnodagas, seammás go dat ii leat makkárge dáhkádussan dasa ahte márkandilálašvuohta ovddasguvlui buorrána nu ahte fitnodat sáhttá joatkit čitnadoaimma, dadjá Mæland.

Ealáhus- ja guolástusdepartemeanta dat lea lihtodan dán soahpamuša fitnodagain ja dan báŋkooktavuođain, ja rámiida buot beliid go leat leamašan nu konstruktiivvalaččat ja čovdosiid ohcalan šiehtadallamin. Ovttastupmi oažžu vejolašvuođa hálddašit eatnamiid ja opmodagaid. Hálddašeapmi dahkko stáhta ovddas ja márkanlaš eavttuid mielde.

Ráđđehus áigu farggamusat ovddidit proposišuvnna Stuorradiggái.

– Mu áigumuš lea ahte Svalbárdda servodaga ceavzinvejolašvuohta nannejuvvo. Ráđđehus áigu čuovvolit Svalbárdda ealáhusplána, ja mun plánen galledit Longyearbyena ovdal geasi. Mii áigut maiddái evttohit nuppástuhttindoaibmabijuid čuovvovaš Svalbárdda dieđáhusas, dadjá Mæland.

Svalbárdda ruvkedoaimma jođiha Store Norske Spitsbergen Grubekompani AS (SNSG), man Store Norske Spitsbergen Kulkompani AS (SNSK) ollásit oamasta buohtalasfitnodahkan. Ruvkedoaibma lea Svea Nordas, Lunckefjell ja Ruvkii 7 guovlluin Longyearbyenis.