– Mii eallit guhkit ahte guhkit, ja eanas vuorasolbmot leat dearvašat ja aktiivvalaččat guhká maŋŋelii penšuvdnaagi. Dat lea mávssolaš. Seammás lassánit olbmot guđet dárbbašit dearvvašvuođa- ja fuolahusbálvalusaid ovddosguvlui, ja mii investeret Vuorrasiidloktemii láhčin dihte dorvvolašvuođa dearvvašvuhtii buot vuorrasiidda Norggas, dadjá dearvvašvuođa- ja fuolahusministtar Jan Christian Vestre.

– Fállan dihte dorvvolašvuođa vuorrasiidda ja oapmahaččaide, vuoruha Bargiidbellodatráđđehus addit doarjaga eanet buhcciidruktosajiide, juolludemiid vuorrasiidda guđet háliidit heivehit ruovttuideaset boarisvuhtii, gaskaomiid maiguin eaktodáhtolašvuohta sáhttá váldit vuorrasiidfámu atnui ja maiddái gullanapparáhttadáhkideami, dadjá Vestre.

Vuorrasiidlokten almmuhuvvui 2025:s ja lea Bargiidbellodatráđđehusa viiddis áŋgiruššan iešguđetge osiin dorvvolaš, aktiiva ja árvvolaš vuorrasiidfuolahusas. Servodat galgá láhčit diliid dasa ahte eambbo vuorrasat besset guhkit orrut ruovttus oadjebasat. Seammás galget buohkat diehtit ahte gávdno sadji suohkana buhcciidruovttus dalle go šaddá dárbu dasa. Buori boarisvuođas lea sáhka eanet áššiin go orrunsajis, ja dan dihte galgá maid vuorrasiidlokten mobiliseret eaktodáhtolašvuođa láhčit diliid buriid deaivvadanbáikkiide vuorrasiidda, gos vuorrasat maid sáhttet leat resursan servodahkii. Ráđđehus evttoha 2027 stáhtabušeahttaevttohusas čuovvovaččat:

  • 4 064 miljovnna ruvnno investerendoarjaga lohpádusrámman birrasiid 1750 birrajándor fuolahussadjái 2027 ovddas, mas unnimusat 30 proseantta várrejuvvo dakkár birrajándor fuolahussajiide mat dagahit netto lassáneami daid suohkaniidda mat ožžot doarjaga.
  • Nannet doarjjaortnega «Aktivitehtadoaibmabidju vuorrasiidfámu váras» 20 miljovnnain ruvnnuin, mii šaddá oktiibuot 91,3 miljovnna ruvdno.
  • Ráđđehus joatká doarjjaortnegiin mainna olbmot sáhttet ođasmahttit viesuideaset heivehan dihte daid boarisvuhtii, man juolludeapmi lea 90,6 milj. 2027:s.
  • Čuovvolit gullanapparáhttadáhkideami 16,5 miljovnnain ruvnnuin dan bokte ahte nannet fástadoaktáriid haddemeari láhčit diliid eanet iskkademiide ja buoret čujuhemiide, dan dihte ahte veahkkin olahit mihtu eanemusat njeallje mánu vuordináiggi oažžut gullanapparáhta, ovdal 2029.

Dearvvašvuođa- ja fuolahusministtar Vestre čilge Vuorrasiidfámu-áŋgiruššama dáinna lágiin:

– Mii dárbbašit vuorrasiidfámu! Vuorrasat galget beasset sihke searvat ja veahkehit olu álkibut go dál. Dál leat badjel miljovnna olbmo ahkepenšunisttat, ja oallugat sis háliidit veahkehit ja sis leat dievva resurssat áiggi, eallinvásáhusaid ja gelbbolašvuođa dáfus. Ovttas eaktodáhtolašvuođain ja vuorrasiid iežaset ovddasteddjiiguin, áigut mii ovddidit Vuorrasiidfámu dasa ahte čoavdit dehálaš bargguid báikegottiin.

Ráđđehus lea ovdal almmuhan gullanapparáhttadáhkideami. Dat lea erenoamáš dehálaš olu vuorrasiidda, geain gullu hedjona ja geat vásihit buot daid beliid das movt dat čuohcá dearvvašvuhtii. Dan dihte čuovvoluvvo 2027:s dáhkideapmi gaskaomiiguin stáhtabušeahttaevttohusas dan bokte ahte bajidit fástadoaktáriid haddemeriid.

– Gullu lea vuođđoášši midjiide eatnasiidda, ja dan dihte eai leat diet vuordináiggit maid leat oaidnán dohkálaččat vuordit oažžut gullanapparáhta. Gullanapparáhttadáhkideapmi dadjá áibbas čielgasit ahte vuordináigi galgá leat eanemusat njeallje mánu, ja boahtte jagi čuovvolit mii dáhkideami 16,5 miljovnnain ruvnnuin oažžut eambbo iskkademiid ja buoret čujuhemiid, dadjá dearvvašvuođa- ja fuolahusministtar Jan Christian Vestre.

Ráđđehus áigu doarjut suohkaniid dainna bargguin go álbmot boarásnuvvá. Dan dihte lasiha ráđđehus birrajándor fuolahussajiid mat sáhttet oažžut doarjaga. Seammás áigu ráđđehus veahkehit suohkaniid jođáneappot ođasmahttit ja hukset go váldet eret buot sierralágan njuolggadusaid doarjjaortnegis.

– Mii guldalit báikkálašpolitihkkáriid miehtá riikka geat muitalit ahte stáhtalaš gáibádusat divrudahttet huksema. Dál sihkku ráđđehus gáibádusaid ja láhčá diliid dasa ahte suohkanat sáhttet hukset buhcciidruktosajiid jođáneappot ja buorebut, heivehuvvon čovdosiiguin báikkálaš dilálašvuođaide, dadjá Vestre.

Birrajándor fuolahussajiid áŋgiruššama lassin áigu ráđđehus ahte servodat veahkeha eambbo vuorrasiid heivehit ruovttuideaset boarisvuhtii, vai eambbo vuorrasat geat dan háliidit, besset oadjebasat ja guhkit orrut ruovttus. Dan dihte lea ráđđehus ožžon sadjái doarjjaortnega man bokte vuorrasat sáhttet oažžut 75 000 kr heivehit viesuid vuorrasiidda. Viessobáŋku hálddaša dan ortnega, mii lea evttohuvvon viidásetfievrreduvvot 2027:s.