Sámegiela geavaheapmi almmolaš hálddahusas

Árjjalaš ja lassáneaddji sámegiela geavahus lea sámi kultuvrra viidáset ovdáneami hui dehálaš oassi. Seamma láhkai lea mávssolaš ahte sámegiella geavahuvvo almmolaš oktavuođain.

Sámegiella ja dárogiella leat ovttaárvosaš gielat, gč. sámelága 3. kapihttala. Sámegiela hálddašanguovllus (Divtasvuona suohkanis, Gáivuona suohkanis, Guovdageainnu suohkanis, Kárášjoga gielddas, Unjárgga gielddas, Posáŋggu gielddas ja Deanu gielddas) leat sámegiella ja dárogiella ovttaárvosaš gielat.

Ráđđehus háliida ahte sámegiella galgá leat ealli giella. Árjjalaš ja lassáneaddji sámegiela geavahus lea sámi kultuvrra viidáset ovdáneami hui dehálaš oassi. Seamma láhkai lea mávssolaš ahte sámegiella geavahuvvo almmolaš oktavuođain. Gielda- ja guovlodepartemeanta rabai iežas sámegielat interneahttasiidduid guovvamánu 6. beaivvi 2003, sámi álbmotbeaivvi. Ráđđehusa sámegielat interneahttasiiddut galget leat deháleamos diehtojuohkinkanálan almmuhettiin sámegillii stuorradiggedieđáhusaid, proposišuvnnaid, lágaid, láhkaásahusaid ja eará sámegielat dokumeanttaid ráđđehusas ja departemeanttain.  

Vurdojuvvo ahte almmolaš ásahusat ollašuhttet sámelága giellanjuolggadusaid ja láhčet vejolašvuođaid gulahallat čálalaččat sámegillii. Almmolaš diehtojuohkin galgá lágiduvvot sámeálbmogii ge, ja dat mielddisbuktá ovdamearkka dihtii ahte almmolaš skovit galget leat sámegillii ge. Raporta Kartlegging og utredning av offentlige samiske informasjonstjenester (almmolaš diehtojuohkinbálvalusaid kárten ja čielggadeapmi), maid Davviriikkaid sámi instituhtta ráhkadii Gielda- ja guovlodepartemeantta ovddas 2001, evttoha earret eará lasihit sámegiela geavaheami ja sámegielat diehtojuohkima. Nannen dihtii sámegiela lea Ráđđehus mearridan ahte stáhta etáhtat galget árvvoštallat dárbbašit go vuogádagaid maiguin lea vejolaš čállit sámegillii.  

Julevsámegiella ja lullisámegiella leat áitojuvvon gielat, ja daid gielaid suodjaleapmi ja ovddideapmi ferte nannejuvvot.