Ohcan

Álgoálbmotgielaid riikkaidgaskasaš logijahki

ON váldočoahkkin lea nammadan áigodaga 2022-2032 Álgoálbmogiid riikkaidgaskasaš logijahkin (International Decade of Indigenous Languages - IDIL), ON bistevaš álgoálbmotforuma ávžžuhusa mielde.

Biebmooadjebasvuohta

Eará riikkaid ektui leat Norggas unnán dávddat maid biepmut čuovuhit. Vaikke biebmodearvvašvuohta dábálaččat lea buorre, de gáibiduvvo bissovaš sihkkarastin biebmogálvvuid dearvvašvuođas.

Olgunastin Norggas

Olgunastin lea dehálaš gáldu buori dearvvašvuhtii ja eallinkvalitehtii. Ráđđehus háliida ahte galgá leat álki olgunastit, ja áigumuš lea ahte buohkat galget álkit beassat párkkaide ja eará stuorát ruonasguovlluide doppe gos sii orrot.

Vuovdi ja dálkkádat

Vuovdi buorida dálkkádaga, sihke karbonavuorkán ja ođasmuvvi valljodahkan, mainna sáhttet buhtadit eará molssaeavttuid, mat leat vearrábat dálkkádahkii.

Vuovdeealáhus – dehálaš ealáhus riikii

Vuovdeealáhusas lea stuorra mearkkašupmi ássamii, barggolašvuhtii ja ealáhusovddideapmái stuorra osiin riikkas. Árjjalaš ja gánnáhahtti vuovdedoallu, oktan gilvovuoimmálaš vuovdeindustriijain, lea vuođđun bargosajiide ja eksportasisaboađuide.

Máilmmiviidosaš kulturovttasbargu (ee. UNESCO, G20)

Kultur- ja dásseárvodepartemeanta bargá kulturpolitihkain máilmmiviidosaččat ja Norga lea ratifiseren ja bargá máŋggain UNESCO-konvenšuvnnain kultursuorggis.

Eanet dásseárvosaš ja searvadahtti servodat buot lhbt+-olbmuide

Falleheapmi mii dáhpáhuvai ihkku miessemánu 25. beaivvi 2022 lea ahkidis muittuhus dasa ahte ain lea dárbu joatkit doaimmaid - maiddái politihkalaččat - vai Norga šaddá oadjebasat, eanet ovttaárvosaš ja searvadahtti servodat buot lhbt+-olbmuide.

Journalisttaid persovdnadieđuid gieđahallan

Johtalusdepartemeanta gieđahallá buot journalisttaid persovdnadieđuid geat váldet minguin oktavuođa. Dat persovdnadieđut leat namma ja oktavuođadieđut, čanasteapmi redakšuvdnii, ja sisdoallu jearaldagas mii lonohallojuvvo e-boasttas ja telefovnnas.

Álbmotoadjofoanda

Álbmotoadjofoanda hálddaša Stáhta Norgga penšuvdnafoandda Ruhtadandepartemeantta gohččuma mielde.

Neahttasiidu: https://www.folketrygdfondet.no/?lang=no_NO

Ruhtadanbearráigeahčču

Ruhtadanbearráigeahčču goziha báŋkkuid, dáhkádusfitnodagaid, ruhtadandoaimmahagaid, árvobáberdoaimmahagaid, ruđalaš reaidduid márkaniid, árvobáberregistariid, árvobáberregistariid, opmodatvuvdiid, e-ruhtadoaimmahagaid, revisoraid ja rehketdolliid ja

Neahttasiidu: https://www.finanstilsynet.no/

Norgga Polarinstituhtta

Norgga Polarinstituhtta (NP) lea guovddáš stádaásahus mii kárte ja čađaha geavatlaš ja dieđalaš iskkademiid polarguovlluin, ja dat lea maid fágalaš ja strategalaš ráđđeaddi guovddáš hálddahussii polarjearaldagain.

Neahttasiidu: http://www.npolar.no/

Ekonomiijastivrema Direktoráhtta (ESD)

Ekonomiijastivrema Direktoráhtta (ESD) lea stáhta áššedovdi ásahus ekonomiija- ja doaimmahatstivrejumi váste stáhtas. Direktoráhta bajitdási mihttomearri lea láhčit dili heivvolaš oktasaščovdosiidda stáhtas ja buori stivrejumi juohke ovttaskas

Neahttasiidu: https://www.dfo.no/

Direktoráhta birra

Suoidnemánu 1. beaivvi rájes lea Luondduhálddašandirektoráhtta ja Dálkkádat- ja nuoskkidandirektoráhtta ovttastahttojuvvon ja ođđa namman lea Birasdirektoráhtta. Ođđa direktoráhtta váldá badjelasas doaimmaid ja ovddasvástádusa mat ovdal gulle dán

Neahttasiidu: https://www.miljodirektoratet.no/samegiella/

Norga Báŋku

Norgga Báŋku lea riikka váldobáŋku, ja das lea oktovuoigatvuohta ráhkadit báberruđaid ja minttaid. Báŋku addá loanaid ja vuostáiváldá ruđaid norgga fitnodatbáŋkkuin ja seastinbáŋkkuin, ja das lea dehálaš rolla máksinsystemas, earet eará dat ahte

Neahttasiidu: http://www.norges-bank.no/

Spealloruđaid juogadeapmi valáštallanulbmiliidda (Váldojuogadeapmi)

Norsk Tipping speallobadjebáza juhkkojuvvo ná: Álggos juhkkojuvvo 6,4 proseanta dearvvašvuođa- ja návccaiduhttinulbmiliidda. Dasto juhkkojuvvo loahppa badjebáza 64 proseanttain valáštallanulbmiliidda, 18 proseanta kulturulbmiliidda ja 18 proseanta

Bivdit cealkámušaid dasa movt rekrutteren sámi oahpahussii sáhttá loktejuvvot

Gielda- ja guovlodepartemeanta ja Máhttodepartemeanta háliidit cealkámušaid jahkásaš stuoradiggedieđáhussii sámi giela, kultuvrra ja servodateallima birra, mii galgá leat rekrutterema ja gelbbolašvuođa birra. Mii bivdit cealkámušaid dieđáhussii!

Eará dokumeanttat

Movt ovddidit álbmotdearvvašvuođa ja eallindili sámi guovlluin? Mii dáhttut cealkámušaid dása!

Dearvvašvuođa- ja fuolahusdepartemeanta ja Gieldda- ja guovlludepartemeanta háliidit ahte buvttát cealkámuša dan jahkásaš stuoradiggedieđáhussii, mii lea sámegiela, sámi kultuvrra ja servodateallima birra, mii 2024:s galgá leat sámi guovlluid

Movt sáhttá bálvalusfálaldat buoridit sámi álbmogii?

Jahkásaš stuoradiggedieđáhus sámi giela, kultuvrra ja servodateallima birra galgá 2025:s gieđahallat gielddaid ja fylkkasuohkaniid ovddasvástádusa bálvalusfálaldagain sámi álbmogii. Danne bivdá Gielda- ja guovlodepartemeanta cealkámušaid dieđáhussii.

Ruhtapolitihkka

Ruhtapolitihka guhkit áiggi ulbmil lea bisuhit ruhtaárvvu. Ruhtapolitihka doaibmi ollašuhttimis lea dehálaš sihkkarastit vuollegis ja stáđis inflašuvnna mii ovddida čálggu, ja nanne barggolašvuođa ja ekonomalaš ovdáneami guhkit áigodagas.