8 Referansar

• Brukerutstyr.no. Gratis brukerutstyr til privatpersoner. 2025. Tilgjengeleg frå https://brukerutstyr.no/. Lesen 19. mars. 2026.
• Canabarro, A.P.F., Duffell, E., Hansson, D., Niehus, R., Seyler, T., Dudareva, S. et al. Chronic hepatitis B infections in the European Union and European Economic Area in 2022: estimates of prevalence using the Workbook Method. Akseptert ved Eurosurveillance.
• Chemfriendly. Brukerutstyr. Tilgjengeleg frå https://chemfriendly.no/brukerutstyr. Lesen 19. mars. 2026.
• Dei foreinte nasjonane. Goal 3: Ensure healthy lives and promote well-being for all at all ages. 2024. Tilgjengeleg frå https://www.un.org/sustainabledevelopment/health/. Lesen 19. mars. 2026.
• Den norske legeforeningen. Faglig veileder for utredning og behandling av hepatitt B. 2022. Tilgjengeleg frå https://www.hepatittfag.no/pdf-hbv. Lesen 19. mars. 2026.
• Den norske legeforeningen. Faglig veileder for utredning og behandling av hepatitt C. 2022. Tilgjengeleg frå https://hepatittfag.no/pdf-hcv. Lesen 19. mars. 2026.
• Den norske legeforeningen. Faglige retningslinjer for oppfølging og behandling av hiv i Norge. Tilgjengeleg frå https://hivfag.no/. Lesen 19. mars. 2026.
• Det europeiske regionkontoret i Verdshelseorganisasjonen. Regional action plans for ending AIDS and the epidemics of viral hepatitis and sexually transmitted infections 2022–2030. 2023. Tilgjengeleg frå https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/369243/9789289058957-eng.pdf?sequence=7&isAllowed=y. Lesen 19. mars. 2026.
• Drose S, Hansen JF, Roge BT, Ovrehus ALH, Christensen PB. Retrieval of patients with hepatitis C who were lost to follow-up in Southern Denmark. Infect Dis (Lond). 2023;55(5):361–9.
• European Union Drugs Agency. Drug-related infectious diseases – the current situation in Europe (European Drug Report 2023). 2023. Tilgjengeleg frå https://www.euda.europa.eu/publications/european-drug-report/2023/drug-related-infectious-diseases_en. Lesen 19. mars. 2026.
• European Union Drugs Agency. Prevention and control of infectious diseases among people who inject drugs — 2023 update. 2023. Tilgjengeleg frå https://www.euda.europa.eu/publications/joint-publications/prevention-and-control-infectious-diseases-among-people-who-inject-drugs-2023-update_en. Lesen 19. mars. 2026.
• European Union Drugs Agency. Viral hepatitis elimination barometer among people who inject drugs in Europe. 2024. Tilgjengeleg frå https://www.emcdda.europa.eu/publications/data-factsheet/viral-hepatitis-elimination-barometer-among-people-who-inject-drugs-in-europe_en. Lesen 19. mars. 2026.
• Fadnes, L.T., Aas, C.F., Vold, J.H., Leiva, R.A., Ohldieck, C., Chalabianloo, F. et al. Integrated treatment of hepatitis C virus infection among people who inject drugs: A multicenter randomized controlled trial (INTRO-HCV). PLoS Med. 2021;18(6):e1003653.
• Folkehelseinstituttet. Anbefaling om testing av innvandrere for hiv, hepatitt B, hepatitt C og syfilis. 2024. Tilgjengeleg frå https://www.fhi.no/ss/blod-seksuelt-overforbare-infeksjoner/anbefaling-om-testing-av-innvandrere-for-hiv-hepatitt-b-hepatitt-c-og-syfilis/. Lesen 19. mars. 2026.
• Folkehelseinstituttet. Beskyttelse mot stikkskader. 2024. Tilgjengeleg frå https://www.fhi.no/nettpub/nasjonal-veileder-for-basale-smittevernrutiner/alle-kapitler/beskyttelse-mot-stikkskader/?term=&h=1. Lesen 19. mars. 2026.
• Folkehelseinstituttet. Blod- og seksuelt overførbare infeksjoner i Norge: Årsrapport 2024. 2025. Tilgjengeleg frå https://www.fhi.no/publ/2025/arsrapport-2024---blod--og-seksuelt-overforbare-infeksjoner/. Lesen 19. mars. 2026.
• Folkehelseinstituttet. Blod- og seksuelt overførbare infeksjoner i Norge: Årsrapport 2023. 2024. Tilgjengeleg frå https://www.fhi.no/publ/2024/blod--og-seksuelt-overforbare-infeksjoner-i-norge.-arsrapport-2023. Lesen 19. mars. 2026.
• Folkehelseinstituttet. Europeisk menn som har sex med menn internettundersøkelse: Norske resultater. 2020. Tilgjengeleg frå https://www.fhi.no/en/publ/2020/The-European-men-who-have-sex-with-men-internet-survey-2017-Norwegian-results/. Lesen 19. mars. 2026.
• Folkehelseinstituttet. Hepatitt B – håndbok for helsepersonell. 2024. Tilgjengeleg frå https://www.fhi.no/sm/smittevernveilederen/sykdommer-a-a/hepatitt-b---veileder-for-helsepers/?term=. Lesen 19. mars. 2026.
• Folkehelseinstituttet. Hepatitt B-vaksine og hepatitt B-immunglobulin – veileder for helsepersonell. 2025. Tilgjengeleg frå https://www.fhi.no/va/vaksinasjonshandboka/vaksiner-mot-de-enkelte-sykdommene/hepatitt-b-vaksinasjon-og-immunglobulin/?term=. Lesen 19. mars. 2026.
• Folkehelseinstituttet. Hepatitt C – håndbok for helsepersonell. 2024. Tilgjengeleg frå https://www.fhi.no/sm/smittevernveilederen/sykdommer-a-a/hepatitt-c---veileder-for-helsepers/?term=. Lesen 19. mars. 2026.
• Folkehelseinstituttet. Informasjon om hepatitt – flere språk. 2022. Tilgjengeleg frå https://www.fhi.no/publ/informasjonsark/hepatittinformasjon-til-asylsokere/. Lesen 19. mars. 2026.
• Folkehelseinstituttet. NORSURV. Tilgjengeleg frå https://www.fhi.no/sm/overvaking/norsurv/. Lesen 19. mars. 2026.
• Folkehelseinstituttet. Statusrapport om eliminasjon av hepatitt B og C som folkehelseproblem i Norge: Oppfølging av den nasjonale strategien mot virale hepatitter. 2023. Tilgjengeleg frå https://www.fhi.no/contentassets/f35ea65ab2694b408f0957fc4a9d695b/statusrapport_fhi_hdir_eliminasjon-hepatitt-b-og-c_norge_2023.pdf. Lesen 19. mars. 2026.
• Folkehelseinstituttet. Stikkuhell på sprøyter og andre blodeksponeringer – håndbok for helsepersonell. 2024. Tilgjengeleg frå https://www.fhi.no/sm/smittevernhandboka/temakapitler/stikkuhell/. Lesen 19. mars. 2026.
• Folkehelseinstituttet. Vaksiner til barn. 2024. Tilgjengeleg frå https://www.fhi.no/va/barnevaksinasjonsprogrammet/. Lesen 19. mars. 2026.
• Forskingsrådet. Persontilpasset behandling og oppfølging av kronisk hepatitt B-infeksjon. 2023. Tilgjengeleg frå https://prosjektbanken.forskningsradet.no/project/FORISS/336567. Lesen 19. mars. 2026.
• Fransiskushjelpen. Sykepleie på hjul. 2024. Tilgjengeleg frå https://fransiskushjelpen.no/hvem-er-vi/sykepleie-paa-hjul. Lesen 19. mars. 2026.
• Health Service Executive. HSE highlights hepatitis C free home testing service ahead of World Hepatitis Day. 2024. Tilgjengeleg frå https://about.hse.ie/news/hse-highlights-hepatitis-c-free-home-testing-service-ahead-of-world-hepatitis-day/. Lesen 19. mars. 2026.
• Helse Bergen. ATLAS4dependence. 2024. Tilgjengeleg frå https://www.helse-bergen.no/avdelinger/rusmedisin/rusmedisin-seksjon-forsking/bar/atlas4dependence-agonist-treatment-for-amphetamines-dependence/. Lesen 19. mars. 2026.
• Helse- og omsorgsdepartementet. God seksuell helse – vårt felles ansvar: Strategi for seksuell helse. 2025. Tilgjengeleg frå https://www.regjeringen.no/no/dokumenter/god-seksuell-helse-vart-felles-ansvar.-strategi-for-seksuell-helse/id3115832/. Lesen 19. mars. 2026.
• Helse- og omsorgsdepartementet. Nasjonal strategi for arbeidet mot virale leverbetennelser (hepatitter). 2016. Tilgjengeleg frå https://www.regjeringen.no/contentassets/01ae25a0b880457c9d2cf2b16cc5908d/nasjonal_strategi_for_arbeidet_mot_virale_leverbetennelser.pdf. Lesen 19. mars. 2026.
• Helse- og omsorgsdepartementet. Nasjonal strategi mot hepatitter. 2018. Tilgjengeleg frå https://www.regjeringen.no/no/dokumenter/nasjonal-strategi-mot-hepatitter/id2618584/. Lesen 19. mars. 2026.
• Helsedirektoratet. Blodgivning. 2024. Tilgjengeleg frå https://www.helsedirektoratet.no/tema/blodgivning-og-transfusjonsmedisin. Lesen 19. mars. 2026.
• Helsedirektoratet. Helsetjenester til asylsøkere, flyktninger og familiegjenforente. 2024. Tilgjengeleg frå https://www.helsedirektoratet.no/veiledere/helsetjenester-til-asylsokere-flyktninger-og-familiegjenforente. Lesen 19. mars. 2026.
• Helsedirektoratet. Hepatitt C: Nasjonale faglige råd. 2019. Tilgjengeleg frå https://www.helsedirektoratet.no/faglige-rad/hepatitt-c. Lesen 19. mars. 2026.
• Helsedirektoratet. Levercellekreft (hepatocellulært karsinom (HCC)) – handlingsprogram: Overvåking av pasienter med risiko for HCC. 2024. Tilgjengeleg frå https://www.helsedirektoratet.no/retningslinjer/levercellekreft-hepatocellulaert-karsinom-hcc--handlingsprogram/overvaking-av-pasienter-med-risiko-for-hcc. Lesen 19. mars. 2026.
• Helsedirektoratet. Nasjonale faglege råd: Overdoseforebyggende arbeid i kommunen. 2025. Tilgjengeleg frå https://www.helsedirektoratet.no/faglige-rad/overdoseforebyggende-arbeid-i-kommunen. Lesen 19. mars. 2026.
• Helsedirektoratet. Nasjonale faglige retningslinjer: Svangerskapsomsorgen. 2024. Tilgjengeleg frå https://www.helsedirektoratet.no/retningslinjer/svangerskapsomsorgen. Lesen 19. mars. 2026.
• Helsedirektoratet. Nasjonalt pasientforløp for somatisk helse og levevaner ved psykiske lidelser og/eller rusmiddelproblemer. 2022. Tilgjengeleg frå https://www.helsedirektoratet.no/nasjonale-forlop/somatisk-helse-og-levevaner-ved-psykiske-lidelser-og-eller-rusmiddelproblemer. Lesen 19. mars. 2026.
• Helsedirektoratet. Veileder for kommunale helse- og omsorgstjenester til innsatte i fengsel. 2013. Tilgjengeleg frå https://www.helsedirektoratet.no/tema/fengselshelsetjenester. Lesen 19. mars. 2026.
• Helseutvalget. Hepatitt C. 2016. Tilgjengeleg frå: https://www.helseutvalget.no/kunnskap/hepatitt-c. Lesen 19. mars. 2026.
• Isfordink, C.J., van Dijk, M., Brakenhoff, S.M., Kracht, P.A.M., Arends, J.E., de Knegt, R.J. et al. Hepatitis C Elimination in the Netherlands (CELINE): How nationwide retrieval of lost to follow-up hepatitis C patients contributes to micro-elimination. Eur J Intern Med. 2022;101:93–7.
• Malme, K.B., Ulstein, K., Finbråten, A.K., Wusthoff, L.E.C., Kielland, K.B., Hauge, J. et al. Hepatitis C treatment uptake among people who inject drugs in Oslo, Norway: A registry-based study. Int J Drug Policy. 2023;116:104044.
• Midgard, H., Bjørnestad, R., Egeland, M., Dahl, E., Finbråten, A.K., Kielland, K.B. et al. Peer support in small towns: A decentralized mobile Hepatitis C virus clinic for people who inject drugs. Liver Int. 2022;42(6):1268–77.
• Midgard, H., Malme, K.B., Pihl, C.M., Berg-Pedersen, R.M., Tanum, L., Klundby, I. et al. Opportunistic treatment of hepatitis C infection among hospitalized people who inject drugs (OPPORTUNI-C): A stepped wedge cluster randomized trial. Clin Infect Dis. 2023.
• Nordlandssykehuset. Hepatitt C (HCV) infeksjon. 2024. Tilgjengeleg frå https://www.nordlandssykehuset.no/forskning-og-innovasjon/fastlegenytt/hepatitt-c-hcv-infeksjon. Lesen 19. mars. 2026.
• Opheim, E., Dalgard, O., Ulstein, K., Sorli, H., Backe, O., Foshaug, T. et al. Towards elimination of hepatitis C in Oslo: Cross-sectional prevalence studies among people who inject drugs. Int J Drug Policy. 2023;123:104279.
• Opheim, E., Malme, K., Dalgard, O., Sørli, H., Backe, Ø., Foshaug, T. et al. Changes in Risk Behaviour Among People With Recent Injecting Drug Use in Oslo 2002-2024. Drug Alcohol Rev. 2025. doi: 10.1111/dar.70060.
• Oru, E., Trickey, A., Shirali, R., Kanters, S., Easterbrook, P. Decentralisation, integration, and task-shifting in hepatitis C virus infection testing and treatment: a global systematic review and meta-analysis. Lancet Glob Health. 2021;9(4):e431–e45.
• Oslo kommune. Hepatitt C-klinikken. Tilgjengeleg frå https://www.oslo.kommune.no/helse-og-omsorg/rusomsorg/behandling-og-tjenester/hepatitt-c-klinikken/#gref. Lesen 19. mars. 2026.
• Oslo universitetssykehus. HAB – Evaluation of heroin-assisted treatment. 2021. Tilgjengeleg frå https://www.med.uio.no/klinmed/english/research/projects/hab-evaluation-heroin-assisted-treatment/. Lesen 19. mars. 2026.
• ProSentret Hvilke helsetjenester tilbyr vi? 2022. Tilgjengeleg frå https://www.prosentret.no/tjenester/helsetjenester/hvilke-helsetjenester-tilbyr-vi/. Lesen 19. mars. 2026.
• Regionalt kompetansesenter for rusmiddelforskning i Helse Vest. Utdeling av utstyr for skadereduksjon ved rusmiddelbruk: Kommuneundersøkelse 2022. 2023. Tilgjengeleg frå https://www.helse-stavanger.no/4afc07/contentassets/c9ac1ec7584b429d952e8d643128e37d/brukerutstyrsundersokelse-2022.pdf. Lesen 19. mars. 2026.
• Salamanca, B.V., Johannessen, A., Dalgard, O., Finbråten, A.K., Whittaker, R. Time from migration to diagnosis and the proportion presenting late among diagnosed cases of chronic hepatitis B in Norway, 2008 to 2022. Infect Dis (Lond). 2025:1–12.
• Salamanca, B.V., Johannessen, A., Dalgard, O., Whittaker, R. Linkage to Care, Retention in Care and Treatment Uptake Among Patients Diagnosed With Chronic Hepatitis B in Norway, 2008-2022. J Viral Hepat. 2025;32(10):e70089.
• Senter for rus- og avhengighetsforskning. SERAF rapport nr 5/2025 – Statusrapport 2024. 2025. Tilgjengeleg frå https://www.med.uio.no/klinmed/forskning/sentre/seraf/publikasjoner/rapporter/2025/seraf-rapport-nr-5-2025-statusrapport-2024.html. Lesen 19. mars. 2026.
• Sundhetsstyrelsen. National Strategi for Hepatitis C. 2023. Tilgjengeleg frå https://www.sst.dk/da/udgivelser/2023/National-Strategi-for-Hepatitis-C-2023. Lesen 19. mars. 2026.
• The European Centre for Disease Prevention and Control. Public health guidance on HIV, hepatitis B and C testing in the EU/EEA: An integrated approach. 2018. Tilgjengeleg frå https://www.ecdc.europa.eu/sites/default/files/documents/hiv-hep-testing-guidance_0.pdf. Lesen 19. mars. 2026.
• The National Health Service. NHS rolls out order-to-home hepatitis C tests via NHS website for tens of thousands at risk. 2023. Tilgjengeleg frå https://www.england.nhs.uk/2023/05/nhs-rolls-out-order-to-home-hepatitis-c-tests-via-nhs-website-for-tens-of-thousands-at-risk/. Lesen 19. mars. 2026.
• Tordrup, D., Hutin, Y., Stenberg, K., Lauer, J.A., Hutton, D.W., Toy, M., Scott, N., Chhatwal, J., Ball, A. Cost-Effectiveness of Testing and Treatment for Hepatitis B Virus and Hepatitis C Virus Infections: An Analysis by Scenarios, Regions, and Income. Value Health. 2020 Dec;23(12):1552-1560
• Trickey, A., Croxford, S., Emanuel, E., Ijaz, S., Hickman, M., Kesten, J. et al. The Effectiveness of Low Dead Space Syringes for Reducing the Risk of Hepatitis C Virus Acquisition Among People Who Inject Drugs: Findings From a National Survey in England, Wales, and Northern Ireland. Clin Infect Dis. 2022;75(6):1073-7.
• Trickey, A., Fajardo, E., Alemu, D., Artenie, A.A., Easterbrook, P. Impact of hepatitis C virus point-of-care RNA viral load testing compared with laboratory-based testing on uptake of RNA testing and treatment, and turnaround times: a systematic review and meta-analysis. Lancet Gastroenterol Hepatol. 2023;8(3):253–70.
• UK Health Security Agency. Unlinked Anonymous Monitoring (UAM) survey of HIV and viral hepatitis among people who inject drugs (PWID): 2023 report. 2024. Tilgjengeleg frå https://www.gov.uk/government/publications/people-who-inject-drugs-hiv-and-viral-hepatitis-monitoring/unlinked-anonymous-monitoring-uam-survey-of-hiv-and-viral-hepatitis-among-people-who-inject-drugs-pwid-2023-report. Lesen 19. mars. 2026.
• Verdshelseorganisasjonen. Consolidated guidelines on HIV, viral hepatitis and STI prevention, diagnosis, treatment and care for key populations. 2022. Tilgjengeleg frå https://www.who.int/publications/i/item/9789240052390. Lesen 19. mars. 2026.
• Verdshelseorganisasjonen. Global health sector strategies on, respectively, HIV, viral hepatitis and sexually transmitted infections for the period 2022–2030. 2022. Tilgjengeleg frå https://www.who.int/teams/global-hiv-hepatitis-and-stis-programmes/strategies/global-health-sector-strategies. Lesen 19. mars. 2026.
• Verdshelseorganisasjonen. Guidance for country validation of viral hepatitis elimination and path to elimination. 2023. Tilgjengeleg frå https://iris.who.int/bitstream/handle/10665/373186/9789240078635-eng.pdf?sequence=1. Lesen 19. mars. 2026.
• Verdshelseorganisasjonen. Guidelines for the prevention, diagnosis, care and treatment for people with chronic hepatitis B infection. 2024. Tilgjengeleg frå https://www.who.int/publications/i/item/9789240090903. Lesen 19. mars. 2026.
• Verdshelseorganisasjonen. Updated recommendations on treatment of adolescents and children with chronic HCV infection, and HCV simplified service delivery and diagnostics. 2022. Tilgjengeleg frå https://www.who.int/publications/i/item/9789240052734. Lesen 19. mars. 2026.
• Whittaker, R., Midgard, H., Dalgard, O., Kløvstad, H. Treatment uptake among notified cases of hepatitis C virus infection in Norway, 1990 to 2022: a registry-based study to monitor progress towards elimination. Euro Surveill. 2024;29(46).
• Whittaker, R., Midtbø, J.E., Kløvstad, H. Monitoring progress towards the elimination of hepatitis C as a public health threat in Norway: a modelling study among people who inject drugs and immigrants. J Infect Dis. 2024 Sep 23;230(3):e700-e711.
• WHO. Global Health Sector Strategy on Viral Hepatitis 2016–2021. 2016. Tilgjengeleg frå https://www.who.int/publications/i/item/WHO-HIV-2016.06. Lesen 19. mars. 2026.
• Winje, B.A., Follstad, K., Ueland, I., Hulgaard-Bruvold, S.Z., Greve-Isdahl, M. Post-Exposure Hepatitis B-Treatment in Newborns: A Qualitative Study on Interprofessional Practices in Norway. Acta Paediatrica: 2026:1–8, https://doi.org/10.1111/apa.70455.