Fosterheim og fosterheimsavtala

Ein fosterheim er ein privat heim som tek vare på barn som for ein periode ikkje kan bu hos foreldra sine. Om lag 80 % av alle barn som ikkje kan bu hos foreldra sine bur i fosterheim.

Barnevernet har ansvar for å følgje opp barnet og fosterheimen, og skal syte for naudsynte støttetiltak. Fosterforeldra samarbeider i første rekkje med den kommunale barnevernstenesta, men òg ofte med barnet sin familie om barnet sine behov og barnet si framtid.

Krav til fosterforeldre

Fosterforeldre må ha særleg evne, tid og overskot til å gi barn ein trygg og god heim. Dei må ha ein stabil livssituasjon, alminneleg god helse og gode samarbeidsevner. Det blir òg stilt krav om at fosterforeldre har økonomi, bustad og eit sosialt nettverk som gir barnet mogelegheit til livsutfalding. Fosterforeldre må vidare ha god vandel og må kunne leggje fram uttømmande og utvida politiattest.

Opplæring

Fosterforeldre får tilbod om opplæring av Barne-, ungdoms- og familieetaten (Bufetat). Bufetat tilbyr i dag opplæring gjennom opplæringsprogrammet PRIDE. PRIDE består av grunnkurs (hovudsakleg før barnet har flytta inn i fosterheim) og vidareopplæringskurs (opplæring i spesialiserte tema etter at barnet har flytta inn).

Ordinære fosterheim

Om lag 90 % av alle fosterheimar er såkalla ordinære fosterheimar. Disse fosterheimane inngår avtale med ein kommune der fosterforeldra får godtgjering frå den kommunen som har omsorga for barnet. Ordinære fosterheimar kan og få forsterkingstiltak som blant anna særskilt rettleiing av fosterforeldra, avlastingsordningar eller økt godtgjering. 

Spesialiserte fosterheimar

Dette er heimar med særskilt kompetanse til å ta imot barn og unge i akuttsituasjonar (beredskapsheimar) eller barn og unge som har behov for særskilt oppfølging (familieheimar). Desse heimane fungerer ofte som erstatning for institusjon, og det er heilt naudsynt at minst ein av foreldra ikkje har annan jobb ved sidan av.  Ansvaret for desse heimane er lagt til staten, og heimane skal inngå ein standardkontrakt med statleg regional barnevernsmyndigheit (Bufetat) som òg betalar godtgjering. Kontrakten gjeld òg når det ikkje er barn plassert i heimen. I tillegg skal det inngåast ei fosterheimsavtale for statlege fosterheimar mellom fosterforeldra og kommunen i tilknyting til plasseringa av kvart einskild barn.

 

Fosterheimar som har avtale med private aktørar

Dei siste åra har det vore ein sterk vekst i fosterheim levert av private aktørar.

Slike fosterheimar er i dag meint å ivareta same målgruppe som spesialiserte fosterheim. Ved kjøp av fosterheimstenester frå ein privat leverandør vert det inngått ein firepartsavtale som regulerar forholdet mellom Bufetat, den private leverandøren, kommunen og fosterheimen.